Try it out
Lees hoofdstuk 1
De cirkel doorbreken
 
Boek kaft: De cirkel doorbreken
Introductie

Hij zal als een herder zijn kudde weiden, in zijn arm de lammeren vergaderen en ze in zijn schoot dragen; de zogenden zal Hij zachtkens leiden.
Jesaja 40:11

Het was op een woensdagmorgen — de dag waarop ik altijd mijn preek voorbereid. Zoals dat altijd gaat wanneer men wanhopig behoefte heeft om alleen te zijn, rinkelde de telefoon. Een mij onbekende man was aan de lijn. Mijn naam sprong eruit toen hij zocht in het telefoonboek, zei hij, en of ik hem alstublieft wilde komen bezoeken. Het was duidelijk dat zijn stem niet erg helder klonk en aangezien ik nog heel veel werk te doen had, had ik niet zo veel zin om bij hem betrokken te raken. Tenslotte was crisistherapie niet mijn specialiteit. Trouwens, ik was juist bezig om een preek in elkaar te draaien. Na enig nadenken begon het echter tot me door te dringen dat ik misschien mijn preken in praktijk moest gaan brengen. (Ik heb er een hekel aan als dat gebeurt!) Al sinds geruime tijd was ik bezig geweest om de mensen in onze kerk aan te moedigen om serieus te investeren in de levens van de mensen die God in hun omgeving geplaatst had. Hoe kon ik weten of dit niet door Gods voorzienigheid was geregeld en dat ik erop moest reageren met gehoorzaamheid? Met mijn preek wilde het immers toch niet erg vlotten! Dus ging ik erheen.
En zo leerde ik Bob kennen. Bob bleek een interessante man te zijn. In de leeftijd van eind dertig, begin veertig, had hij een lange reeks psychiatrische kwalen. Er werden verschillende diagnoses gesteld, zoals schizofrenie en manische depressiviteit, en hij ontwikkelde bij tijden ware grootheidswanen. Eerst zag hij zichzelf als verpleegkundige, daarna als dokter en uiteindelijk als de almachtige God. Het hoeft geen betoog dat hij daardoor in allerlei problemen raakte!
Bob werd geboren in een tamelijk welgesteld gezin. Zijn vader was, als ik het me goed herinner, werkzaam bij de spoorwegen. Toen zijn ouders stierven, erfde Bob het bezit van de familie, waarna hij het onmiddellijk verkwistte in een wild en roekeloos leven. Op een bepaald moment reed hij rond in een Cadillac, hoewel hij nooit een rijbewijs gehaald had! Tegen de tijd dat ik hem ontmoette, hadden de alcohol, de drugs en het gokken zijn leven praktisch geheel verwoest en was hij bijna helemaal blut. Zijn echtgenotes, hij was twee keer getrouwd geweest, hadden hem verlaten en al zijn vrienden eveneens. Hij was een heel eenzaam mens.
Toch, met al zijn grootdoenerij, had Bob iets heel vertederends over zich. De daarop volgende jaren heb ik samen met anderen onze liefde en ons leven rijkelijk met hem gedeeld. Hij dronk het in, dorstig als een woestijn en begon toen te bloeien. Hij gaf zijn leven aan Christus. Hij stopte met drinken en drugsgebruik. Hij kreeg zijn financiën in zekere mate onder controle. Langzaam maar zeker zagen we dat zijn leven begon te veranderen.
Er waren tijden dat we eraan wanhoopten of het ooit goed met hem zou komen, vooral wanneer zijn oude vrienden hem weer begonnen op te zoeken. Aangezien Bob weer stevig in zijn schoenen stond en zelfs weer wat geld had, wilden ze weer zijn vrienden zijn. Korte tijd scheen het dat Bob aan hen de voorkeur gaf boven zijn nieuwe vrienden in Christus. Maar uiteindelijk won de genade het en Bob koos ervoor om voorgoed te breken met zijn verleden.
En toen, plotseling, stierf hij. Tot op vandaag heb ik er geen idee van wat de oorzaak van zijn dood was. Misschien was zijn lichaam gewoon versleten ten gevolge van al die jaren van misbruik. Misschien was hij gewoon moe van het leven en wilde hij graag naar de Heer. Misschien nam de Heer hem juist weg om hem verdere pijn en lijden te besparen. Ik weet het werkelijk niet.
Maar één ding weet ik wel: gedurende de jaren waarin ik Bob gekend heb en met hem bezig was, heb ik meer geleerd over hoe ingewikkeld de menselijke persoonlijkheid is, en over de consequenties op de lange termijn van de keuzes die we maken, dan in alle voorafgaande contacten met ‘normale’ mensen. Wat ik van Bob geleerd heb, is dat vele van de vernietigende patronen die zo overduidelijk zichtbaar waren in zijn leven, in onze levens ook bestaan, alleen in mindere mate. We kunnen ze beter verbergen en onze overlevingsmechanismen zijn misschien verfijnder, maar vele van onze disfuncties zijn niet zo heel erg anders dan de zijne. Ze zijn alleen moeilijker aan het licht te brengen.
Om een voorbeeld te geven, Bob werd ongelooflijk door schaamte bepaald. Hij kon het niet verdragen om te kijken naar zijn echte angsten en terreinen waar hij zich onveilig voelde. Veel van zijn grootdoenerij kwam voort uit pogingen om zichzelf beter voor te doen. Dat dit zulke hoge kosten met zich meebracht, zowel voor hemzelf als voor zijn echtgenotes en zijn zoon, was maar een bijkomstigheid vergeleken met de werkelijke vrees die hem dreef. Hij dacht dat hij tekortschoot en daarom afgewezen zou worden. Slechts geleidelijk aan, en dan nog maar in beperkte mate, was Gods genade in staat om door te dringen in die diepe wortel van vrees in zijn leven.
Voor mij vormde dit alles het fundament voor mijn toekomstige bediening in het pastoraat. Het was altijd al mijn passie om mannen en vrouwen bevrijd te zien worden om datgene te worden waartoe ze voorbestemd waren in Christus. Als het evangelie waar is, zou het niet alleen moeten werken voor de gemiddelde ‘normale’ persoon, maar ook voor de ‘Bobs’ van deze wereld. Het evangelie zou hun levens moeten kunnen transformeren en de cyclus van de zonden vanuit de vorige generaties moeten doorbreken. En dat gebeurt ook, mits we bereid zijn het feit serieus te nemen dat de menselijke toestand zo ingewikkeld is en dat onze hulpbronnen in Christus nooit eindigen.
Op de hiernavolgende bladzijden wil ik een aantal van de inzichten delen, verkregen vanuit diverse bronnen, waarmee we individuele personen en families kunnen helpen om los te breken uit de destructieve patronen uit het verleden, om een nieuw leven te beginnen in Christus.
Vanaf het begin wil ik er duidelijk over zijn dat ik niet schrijf vanuit het standpunt van een professioneel therapeut in de traditionele betekenis, want dat ben ik niet. Ik ben een pastor die tamelijk vaak therapie geeft vanuit de overtuiging dat God verlangt dat het Lichaam van Christus opgroeit tot volwassenheid. Veel van mijn therapie is daarom veelmeer verwant aan het maken van discipelen dan dat het zuiver klinisch werk zou zijn.
Het voordeel daarvan is, dat de principes die op de komende bladzijden worden gepresenteerd direct kunnen worden aangepast en toegepast in elke mogelijke gemeentevorm. Dat is inderdaad mijn passie: te mogen zien hoe kerken de genezende bediening van Jezus Christus meer en meer serieus gaan nemen, zodat zij een plaats worden waar de gebroken en gewonde mens het overvloedige leven kan vinden, dat Hij zo duidelijk beloofd heeft. Nu onze maatschappij steeds meer de bittere vruchten plukt van disfunctie in gezinnen in zijn vele verschijningsvormen, en de omhoogschietende kosten in de gezondheidszorg de bestaande zorgprogramma’s tot aan de grens van hun mogelijkheden hebben gebracht, zal het opnieuw nodig zijn dat de Kerk aan het front staat om de weg te wijzen naar heelheid door geloof in Christus.
De verhalen in dit boek zijn bijeenvergaard uit verschillende bronnen. Van vele ben ik direct getuige geweest. In een aantal gevallen zijn namen en andere details die tot identificatie kunnen leiden, veranderd om de betrokken partijen te beschermen. Ik ben diep dankbaar voor de velen die toestemming hebben gegeven om hun verhaal te gebruiken. Wij leren het meeste van voorbeelden. Ik hoop en bid dat de Heer gebruik zal maken van wat op de komende bladzijden wordt gepresenteerd. Dat Hij de christelijke gemeenschap zal helpen om, in samenwerking met de geëigende centra voor geestelijke volksgezondheid, de benodigde bronnen te ontdekken en te ontwikkelen om de vloedgolf van disfuncties te stuiten, die over onze maatschappij komt. We hopen dat we daardoor werkelijk gezonde families en individuen kunnen opbouwen. Ik geloof dat het welzijn van de maatschappij en de toekomst van de Kerk daarvan afhankelijk zijn.

John Visser Belleville, Ontario, Canada


Deel 1
Het begrip ‘disfunctioneel gezin’


1
Het gezin, wiens idee was dat eigenlijk?


Uw zonen [zullen zijn] als olijfscheuten rondom uw dis.
Psalm 128:3

Het is overduidelijk dat het traditionele model van het gezin tegenwoordig heftig wordt aangevallen. Volgens de bekende psycholoog en schrijver dr. James Dobson zijn de huidige aanvallen op het gezin voor het eerst zichtbaar geworden in het begin van de zeventiger jaren, toen door de Britse psychotherapeut David Cooper een boek werd gepubliceerd getiteld: The Death of the Family. In dit boek betoogt dr. Cooper dat het noodzakelijk is om de traditionele familie als leefeenheid te vernietigen en te vervangen door nieuwe vormen van menselijke relaties.[1]
In 1971 verscheen in het nu niet meer bestaande tijdschrift Look een interview met de befaamde Amerikaanse goeroe van de wijsheid, Shirley MacLaine. Shirley zei het volgende over het gezin:
Ik denk niet dat het wenselijk is om ons te conformeren aan de gewoonte om maar één levensgezel te hebben, of om slechts met zijn tweeën kinderen groot te brengen. Iedereen gelooft echter dat dit de ideale gang van zaken is. Het grootste deel van hun leven lopen ze gefrustreerd rond omdat ze geen partner kunnen vinden. Maar wie zegt dat in de grond van de zaak de natuurlijke persoonlijkheid van de mens zo is? Wie vindt monogamie nog zinvol? Een muskusrat misschien, maar waarom zouden ze zo vast moeten houden aan deze monogame toestand?
In een democratisch gezin begrijpen de individuele leden hun natuurlijke geneigdheden en ze praten erover en handelen waarschijnlijk ook dienovereenkomstig. En deze geneigdheden zijn zeker niet monogaam.’[2]
Zij breekt een lans, net als David Cooper, voor de ontbinding van het gezin en de herstructurering ervan.
Nu is het heel gemakkelijk om de ideeën van Shirley MacLaine af te doen als marginaal in onze maatschappij, en in zekere zin is dat ook wel zo. Maar de geschiedenis toont ons een interessant patroon. Heel vaak beginnen nieuwe ideeën eerst aan de rand van de samenleving maar uiteindelijk worden ze, zij het in enigszins gewijzigde vorm, door de hoofdstroom van de maatschappij overgenomen.
Draaien we de klok ongeveer twintig jaar vooruit, naar het jaar 1992, dan vinden we een publicatie in de herfst van dat jaar, in een speciale editie van het blad Time, getiteld: Beyond the Year 2000: What to Expect in the New Millennium, met 93 bladzijden vol sombere voorspellingen en analyses van de toekomst. Er wordt veel aandacht besteed aan gezin, huwelijk en ouderschap. Eén onderdeel draagt de provocerende titel: The Nuclear Family Goes Boom! (Het gezin als celeenheid gaat exploderen!) Hier volgen enkele van de voorspellingen uit Time, over hun verwachtingen ten aanzien van het gezin voor het jaar 2000 en daarna:
Het gezin zoals wij dat kennen zal spoedig sterven. Het zal niets meer zijn dan een interessante anomalie, een korte echo op het radarscherm van de menselijke geschiedenis. Wij dachten dat het ‘normaal’ was, maar dat hadden we verkeerd. De term ‘gezin als kleinste eenheid’ laat in de komende tijd nog slechts een muffe geur achter.
Het zal vervangen worden door talrijke huwelijken oftewel ‘seriemonogamie’. Echtscheiding zal zo algemeen voorkomen, dat het als normaal wordt beschouwd. Sommige huwelijkscontracten zullen een ‘zonsondergangclausule’ hebben, waardoor ze automatisch aflopen op een bepaalde leeftijd.. Echtparen die hun 50-jarig huwelijk vieren, zullen net zo zeldzaam zijn als vandaag de dag piano- of cellovirtuozen — getalenteerde meesters in hun vak. Het kan zijn dat er een nog radicalere benadering zal ontstaan. Het is redelijk om ons af te vragen of het gezin eigenlijk nog wel zal bestaan. Gezien de geneigdheid tot echtscheiding, het groeiend aantal volwassenen dat ongetrouwd blijft, de afnemende populariteit van het krijgen van kinderen en de steeds meer vervliegende hoeveelheid tijd die gezinsleden met elkaar doorbrengen, lijkt het mogelijk dat er zich uiteindelijk een andere manier van samenleven zal ontwikkelen. Misschien is het efficiënter en sneller werkend als we de op gezinsstructuur gebaseerde voortplanting maar afschaffen. De samenleving kan zich dan in de toekomstige generaties voortplanten in instellingen die wellicht lijken op door de staat gesubsidieerde babykwekerijen….’[3]
Dat is de wijsheid van de uitgevers van het blad Time en hun visie voor de toekomst!
Gelukkig zijn er ook andere geluiden als het aankomt op het doen van voorspellingen over de toekomst van het menselijk ras. Hetzelfde jaar waarin Time haar uitspraken over de toekomst van het gezin publiceerde, voerden twee Canadezen, Reginald Bibby en Don Posterski het grootste onderzoek uit dat ooit gedaan werd onder Canadese tieners. Zij kwamen tot de conclusie dat onze jeugd de sombere voorspellingen van Time over het huwelijk nog niet hadden ontdekt; 85% van de ondervraagde jonge mensen zei dat ze van plan waren om ooit te trouwen en 84% van hen verwachtte nog steeds een gezin te zullen stichten![4] Een volle 75% van de kinderen in het land woont nog in een traditioneel huishouden met twee ouders, hoewel niet noodzakelijk hun oorspronkelijke vader of moeder.
Desondanks blijft het een feit dat ideeën gevolgen hebben. En ideeën die destijds aan de marge van de samenleving bestonden, vinden hun weg naar de plaatsen waar de macht zetelt. De zogenaamde ‘hippies’ en andere marginale groepen uit de jaren zestig en zeventig zijn nu heel vaak de mannen en vrouwen die de plaatsen bezetten waar de macht wordt uitgeoefend in onze maatschappij. Velen van hen verwerpen de bijbelse gedachten en waarden. Als we zorgvuldig luisteren naar wat ze zeggen, merken we dat ze een geheel andere maatschappelijke agenda hebben voor alle terreinen van het leven, inclusief het gezin, dan wat duizenden jaren lang door het grootste deel van onze cultuur vanzelfsprekend was. Ik geef enkele voorbeelden.
Audrey McLaughlin, voormalig leider van de federale Nieuwe Democratische Partij in Canada, staat te boek vanwege haar uitspraken over het gezin tijdens de federale verkiezingen in 1993: ‘Ik heb altijd gezegd dat het gezin datgene is, wat u wilt dat het is.’[5] Ziet u wat de gevolgen zijn? Dit is een duidelijke poging om homoactivisten voor zich in te nemen, die zo vreselijk graag willen dat de definitie van het gezin wordt veranderd zodat zij erbij kunnen horen.
En toen, op 8 mei 1994, ontving de echtgenote van de president, Hillary Clinton, op de George Washington Universiteit in Washington, D.C., een eredoctoraat, waarop zij een inaugurele rede hield op Moederdag. Haar betoog op die middag betrof het gezin als instituut en hoe dat volgens haar veranderd is. Dit zijn haar woorden:
‘Als het al zo was, dan bestaat [het gezin] nu niet langer uit twee ouders, twee kinderen, een hond, een huis met een witte schutting en een stationwagen op de oprit. In plaats van families die lijken op de familie Cleaver in de serie ‘Leave it to Beaver’, hebben we nu gezinnen met reageerbuisbaby’s en kunstmoeders. In plaats van op zondagavond een gezamenlijke gezinsmaaltijd hebben we nu groepstelefoongesprekken over het gehele land verspreid. In plaats van ooms en tantes en grootouders, hebben we kindermeisjes en centra voor dagopvang.’[6]
Daarna ging zij voort met het aanbevelen van wat zij een ‘uitgebreider gezin’ noemde, om de leegte op te vullen die zou ontstaan als de traditionele gezinnen wegkwijnen. Zij drong er bij de afgestudeerde jongelui op aan, om naar hun vrienden, buren en stadsgenoten om te zien alsof ze leden van hun eigen gezin zijn, en ze besloot met de woorden: ‘Nu de traditionele banden van het gezin versleten zijn, moeten wij allen gaan beseffen wat het werkelijk inhoudt, dat we deel zijn geworden van een uitgebreidere familie.’[7]
Let alstublieft nauwkeurig op het feit dat wat mevrouw Clinton hier zegt op zichzelf niet slecht is. Wat zij niet zegt, dát is verkeerd. Nergens in haar hele toespraak over het gezin en hoe het is veranderd, geeft zij er blijk van ook maar enigszins te betreuren dat er zulke krachten werkzaam zijn in de samenleving of in de regering, die leiden tot de ondermijning van het gezin.
Dat is natuurlijk het grootste deel van het probleem. Er worden in toenemende mate wettelijke maatregelen genomen die er niet op gericht zijn om het traditionele gezin te verdedigen en te bevorderen. In plaats daarvan zijn ze erop gericht om alternatieve samenlevingsvormen te ondersteunen, waardoor de positie van het gezin verzwakt wordt.
Een voorbeeld ter illustratie hiervan: in 1996 werd in de federale begroting vastgesteld dat een huishouden met één inkomen waar de kostwinner jaarlijks zestigduizend dollar verdient, jaarlijks $4.841 oftewel 36,2% meer belasting moet betalen dan een gezin waarvan beide partners werken en waar elk van de twee dertigduizend verdient. Dat is een groot belastingvoordeel voor tweeverdieners. En dat ondermijnt de stabiliteit van de gezinnen waar de vrouw graag thuis wil blijven om voor de kinderen te zorgen.[8] Uit andere bronnen blijkt, dat het belastingvoordeel nog groter is wanneer ze niet getrouwd zijn en minstens één kind hebben.[9] Met een dergelijke belastingwetgeving is het niet moeilijk te begrijpen waarom een groep accountants in 1992 een satirisch pamflet uitgaven met als titel: Tien belastende redenen om niet te trouwen!
Het is noodzakelijk dat christenen goed op deze trends letten. Meer en meer worden de wetten van ons land veranderd, zodat de rechten en voorrechten die in de geschiedenis tot nu toe waren verleend aan het traditionele gezin, nu ook verleend worden aan een gevarieerd scala van andere ‘families’. Dat is in het bijzonder het geval in de steeds voortdurende strijd om erkenning van samenlevende homoparen als gezin.
Een beslissing van het hooggerechtshof van Canada, die in 1995 met groot ongeduld tegemoet gezien werd, ging over Egan en Nesbit. James Egan en Jack Nesbit vormen een homopaar dat al 47 jaar lang samenwoonde. Zij wilden de voordelen van het gehuwd zijn en waren met hun zaak zelfs tot het hooggerechtshof van Canada doorgedrongen. Hun argument was, dat ze evengoed een echtpaar zijn als heteroseksuele paren en dat hun daarom dezelfde echtelijke voordelen toegekend behoorden te worden. Volgens de voormalige uitvoerend directeur van de Evangelische Gemeenschap van Canada, Brian Stiller, hield de federale regering een grotendeels zinloze redenering om te proberen de wet te verdedigen waardoor zij niet in aanmerking zouden komen voor de voordelen die aan gehuwden worden verleend.
Toen het hooggerechtshof tenslotte haar beschikking bekend maakte op 25 mei 1995, eisten beide kampen in het debat over de rechten van homoseksuelen de overwinning voor zich op. Bij een meerderheid van vijf tegen vier stemmen besloot het hof dat het niet op zijn plaats is om homoparen te laten profiteren van de voordelen van het gehuwd zijn, daar de heteroseksuele relatie uniek is vanwege de mogelijkheid om kinderen voort te brengen. Tegelijkertijd stelde het hof, met negen stemmen vóór en geen tegen, dat het Canadese Handvest van rechten en vrijheden discriminatie verbiedt vanwege seksuele oriëntatie, zelfs al wordt dit niet specifiek onder woorden gebracht in de tekst![10]
Een ander voorbeeld van wetgeving die deze voortgaande verschuiving laat zien, is wetsontwerp C-14, dat onder een koor van protest werd aangenomen door de Canadese regering in juni 1995. Wetsontwerp C-14 was een document gericht tegen het uiting geven aan haat, met daarin een clausule tegen discriminatie van een zeer gevarieerd aantal mensen, waaronder homoseksuelen. De term discriminatie vanwege ‘seksuele oriëntatie’ werd gepresenteerd als onderdeel van een hele rij misdaden waarvoor buitengewoon harde straffen zouden kunnen worden opgelegd.
In een zaak van nog recentere datum, betreffende twee lesbische ex-partners, besliste de rechter, mevrouw Gloria Epstein van de algemene afdeling van het gerechtshof van Ontario, dat de provinciale familiewet — die het begrip ‘huwelijk’ beperkt tot een relatie van wederzijdse toewijding in conflict is met het Handvest van rechten en vrijheden. Daarvan uitgaande koos zij ervoor om het huwelijk opnieuw te definiëren als ‘tussen twee personen’.[11] In dezelfde geest heeft rechter James Nevins van het gerechtshof van Ontario beschikt dat lesbische paren volgens de wet kinderen kunnen adopteren.[12] En zo gaat de strijd maar door. Slechts incidenteel wordt zo’n soort uitspraak herroepen, verder volgen de beschikkingen van het gerechtshof elkaar steeds weer op, met als doel om de definitie van het gezin op te rekken totdat het zo ongeveer iedere denkbare combinatie van personen behelst.

Wat staat er op het spel?

Als u net zo bent als ik, heeft u misschien ook de neiging om verveeld te reageren op dit alles. We komen in de verleiding om te zeggen: ‘Waar zouden we ons druk om maken? Als andere mensen zo willen leven, dan is dat hun zaak. Laat ze maar. En laat mij leven op mijn manier.’
Ik geloof dat deze manier van denken uiterst kortzichtig is, zowel wat onszelf als wat ons land aangaat. Wat hier op het spel staat, is niets minder dan de vraag: Wat is een gezin? Zijn er bijbelse normen die aangeven wat het model voor een gezin behoort te zijn? Maakt het wat uit voor de samenleving in haar geheel hoe we het gezin definiëren?
Ik ben er vast van overtuigd dat het wel degelijk iets uitmaakt. Het maakt veel uit hoe iemand terechtkomt of hoe productief iemand is in de maatschappij en dat heeft heel veel te maken met de stabiliteit van het gezin waarin hij of zij is opgegroeid. Het gezin is de plaats waar onze persoonlijkheid wordt gevormd, in het bijzonder in de eerste vier jaar van ons leven. Daarom heeft de samenleving op lange termijn belang bij ondersteuning van het gezin als basiseenheid van de samenleving en als norm voor onze manier van leven. Krijgen daarentegen andere relatievormen dezelfde rechten en voorrechten, die volgens de traditie gereserveerd waren voor het gezin, dan ondermijnen we de veiligheid en het welzijn van de natie. We zetten een cyclus van ongerechtigheid in beweging, die intussen al begonnen is slechte vruchten voort te brengen en zeer wel in staat is om onze cultuur op een kwade dag geheel te vernietigen.
Wat we moeten begrijpen, is dat het gezin niet iets is dat wij naar believen kunnen afbakenen of samenstellen. Het is iets dat door God is ingesteld en dat in overeenstemming met zijn Woord gestructureerd moet worden. Als we als samenleving luisteren naar deze bijbelse normen, en eraan vasthouden, zullen we gerechtigheid oogsten. De zegeningen die we als maatschappij zullen ervaren, zullen in directe verhouding staan tot de mate waarin we Gods Woord gehoorzamen.
Dat is wat de psalmist bedoelt in Psalm 128:

Welzalig ieder die de Here vreest, die in zijn wegen wandelt, want gij zult eten de opbrengst van uw handen; welzalig gij, het zal u welgaan. Uw vrouw zal zijn als een vruchtbare wijnstok binnen in uw huis; uw zonen als olijfscheuten rondom uw dis. Zie, zo zal de man gezegend worden, die de Here vreest. De Here zegene u uit Sion, opdat gij het goede van Jeruzalem moogt zien al uw levensdagen, en opdat gij uw kindskinderen moogt zien. Vrede zij over Israël.

Dit geeft duidelijk een beeld weer van welvaart, nietwaar? We zien hier een man die gelukkig is in de relatie met zijn vrouw. Zijn tafel is omringd met kinderen, net zo veelbelovend als jonge olijfscheuten. Stabiliteit en veiligheid zijn aan de orde van de dag en zijn hele gemeenschap is voorspoedig vanwege de bijdrage die zijn gezin levert.
Hoe komt dat? Juist, dat komt omdat hij wandelt in ontzag voor de Heer. In vers 1 lezen we: Welzalig ieder die de Here vreest, die in zijn wegen wandelt. Doordat hij erop uit is om zijn leven in te richten naar Gods principes voor huwelijk en gezin, wordt hij in staat gesteld om een veilige plaats te creëren, waar kinderen geboren en opgevoed kunnen worden en daarna het leven tegemoet kunnen treden. Met Gods zegen kunnen ze productieve en nuttige burgers worden, zowel in de samenleving in haar geheel, als in het Koninkrijk van God.
Begrijp me niet verkeerd. Ik weet dat ook de kerkelijke gemeenschap niet immuun is voor de krachten die in opmars zijn tegen het gezin. Elke kerk heeft haar aandeel in gebroken en disfunctionele gezinnen. Ik zeg niet dat uw kinderen alleen een kans hebben om normaal op te groeien als uw gezin alles goed voor elkaar heeft. Helemaal niet! Gods genade is verbazingwekkend. Als we Hem oprecht zoeken, zal Hij geweldige dingen voor ons en onze kinderen doen. Wat ik echter wél zeg, is dat het gezin van belang is voor onze vorming. Aangezien de samenleving gevormd wordt door wie we zijn, behoren we als christenen alles te doen wat we kunnen om het traditionele gezin te bewaren en te ondersteunen op een manier die God eer geeft. Laten we dit in gedachten houden en eens goed kijken naar het gezin zoals God dat bedoeld heeft.

Het ideale gezin

Wij bekijken nu figuur 1.1. Dit diagram vertegenwoordigt het ‘ideale gezin’.[13] We vinden hier een vader en een moeder en een kind afgebeeld; dat komt goed uit voor ons verhaal, maar zoals we later zullen zien, kan men elk gewenst aantal kinderen toevoegen.
We kunnen een aantal dingen opmaken uit de manier waarop ze bij elkaar staan. Allereerst zien we dat de ouders met het gezicht naar elkaar toe staan. Dit is van belang omdat het symbool staat voor het feit dat ze op geestelijk, emotioneel en verstandelijk niveau op elkaar zijn afgestemd. Let er ook op, dat zij aan één kant, rechts op het plaatje, elkaars hand vasthouden, dat symboliseert het feit dat ze contact hebben met elkaar. Zij hebben een betekenisvolle liefdesrelatie.
Evenzo zijn hun rechtervoeten naar elkaar gericht, omdat ze in het leven voortdurend in elkaars richting bewegen in een steeds grotere mate van intimiteit. Hun andere voet wijst naar buiten, omdat zij vanuit de toenemende intimiteit ook gezamenlijk bezig zijn naar buiten te treden, de wereld in, om de taak te vervullen waar God hen voor geroepen heeft. Die roeping wordt geleid door de Bijbel, die ze samen vasthouden in hun andere hand. Elk van hen is door middel van de Heilige Schrift met God verbonden, door het geloof in Jezus. Allebei hebben ze zich onderworpen aan Gods autoriteit en op die manier ontvangen ze allebei leven van de Heer. Dit is wat hen in staat stelt om aan elkaar te geven, in plaats van op elkaar te leunen en de energiebronnen van de ander uit te putten. De Bijbel is een lamp voor hun voeten; hun gids die hun leven leidt en regeert. Dus zelfs indien hun relatie soms door ruwe tijden heen gaat, zijn ze toch verbonden in eenheid met de Heer, die hun geeft wat ze nodig hebben en die hun van de middelen voorziet om hun relatie weer te herstellen.

figuur 1.1 Het ‘ideale’gezin

Dan wordt er in dit volmaakte huwelijk een kind geboren. Let op wat er gebeurt als dit kind in het gezin komt. De eenheid tussen man en vrouw hoeft niet verbroken te worden om plaats te maken voor het kind. Of het kind er nu wel of niet bij is, zij hebben nog steeds een relatie met elkaar. Het kind fungeert niet als de lijm die hen in contact met elkaar moet houden.
Wat ook opvalt, is dat het kind vrij kan bewegen binnen de cirkel; dit is een aanwijzing voor het feit dat het vrij is om te communiceren met de moeder zowel als met de vader. Het kind is vrij om met ieder van hen afzonderlijk een band te hebben en te ontwikkelen. Let er ook op dat het kind een zelfstandig persoon is. Het is geen bezit van de ouders en staat niet onder hun heerschappij. Het kind is door God aan de ouders toevertrouwd om het groot te brengen in overeenstemming met de levensweg waar het voor bestemd is. Als het volwassen wordt, kan het als het ware gelanceerd worden naar het leven, welgegrond in de Bijbel en met deze gids kan het kind dan groeien in een relatie met Jezus. Geworteld en gegrond in Gods liefde kan het kind een zelfstandige persoonlijkheid worden, met de vrije keuze om in het gezin te komen of weg te gaan. Dan zal er geen sprake zijn van controle of manipulatie van de zijde van de ouders in een poging om de gezinsstructuur te handhaven
. Daar er een eenheid bestaat tussen de vader en de moeder, is er ruimte in het gezin voor meer kinderen. Elk van de kinderen zal dan die speciale relatie met vader en moeder kunnen hebben. Er is genoeg liefde voor iedereen. Wat de één krijgt, doet niet af aan wat de ander ontvangt. Dit is het gezin zoals God het ontworpen heeft.
Jammer genoeg is geen van onze gezinnen volmaakt. In de hierna volgende hoofdstukken zullen we kijken naar de redenen daarvoor en hoe we, met Gods hulp, uit de vicieuze cirkel van disfunctie in het gezin kunnen breken.
Recensies uit de krant
20-1-2009NBD/Biblion
Recensies van lezers
Zoeken!
Uw klantgegevens
Welkom
U bent nog niet aangemeld:
Inloggen
Uw winkelwagentje
Leeg
Aanmelden voor de nieuwsbrief
 
 
Uitgeverij Novapres b.v. Krimweg 74 7351 AW Hoenderloo Postbus 18 7350 AA Hoenderloo
Tel:+31(0)55-5422584